De naam American Aquarium zoemde al jaren rond, in mijn muziekbubbel, en meer nog die van hun frontman BJ Barham. Gek genoeg had ik nooit de moeite genomen uit te zoeken waar deze ophef nu precies over ging. Er was vast wel eens een nummer van ze langsgekomen op ‘Jason Isbell Radio’ of iets dergelijks, op Spotify, maar meer ook niet. Toen ik zag dat ze naar Utrecht kwamen, leek dat me dan ook een mooie gelegenheid om weer eens ‘in the blind’ naar een concert te gaan. Dat kan namelijk heel verfrissend zijn.
American Aquarium werd in 2005 opgericht. Alles draait eigenlijk om BJ Barham, de zanger en de songwriter. Hun laatste album kreeg de onuitspreekbare titel Chicamacomico, naar de plek waar hij werd opgenomen. Een album over verlies, en vooral het verwerken ervan. Barham heeft de afgelopen jaren nogal wat te verstouwen gekregen: zijn vrouw kreeg een miskraam en zijn moeder overleed, om de twee heftigste zaken even te noemen. Komt nog bij dat hij - natuurlijk, zou je helaas bijna zeggen - een voormalig alcoholist is.
Hij heeft heel wat te vertellen dus, en doet dat tijdens een live concert met een ongebreidelde passie. Een avondje recht-toe-recht-aan Americana en/of alternative rock was het, waar je me in principe ‘s nachts altijd wakker voor kunt maken. Geweldige band, maar de echte magie bleef toch uit (ja, de lat ligt hoog tegenwoordig). Totdat Barham tijdens de toegiften het woord tot ons richtte, wat hij tot dan toe maar heel sporadisch had gedaan.
De rest van de band had het podium even verlaten. Hij sprak over zijn moeder, die op nieuwjaarsdag 2019 overleed, na een lange strijd met een drugsverslaving. Hij wond er geen doekjes om, en vertelde precies hoe het allemaal zat, en voelde. Dan speelt hij The First Year. Over hoe, nadat al het rumoer verstomd is, het leven gewoon weer doorgaat.
Je wordt zelf weer jarig bijvoorbeeld. Moederdag is niet opgehouden te bestaan. De eerste keer de trouwdag van zijn ouders, en de zorgen om zijn vader (“Like a castle made of sand, I watched that mountain of a man fall apart when they laid to rest his queen”).
En dan nieuwjaarsdag 2020, een jaar later: “You left in such a hurry, I had so much left to say, I was just passing by, thought I'd stop and say hi, and that I miss you. Happy New Year's Day.”
Door merg en been. Gelukkig kwam de band nog even terug. Ze tilden hem weer op.